Bucak Ziraat Odası Yönetim Kurulu Başkanı Bilal Özel, Toprak Mahsulleri Ofisi (TMO) tarafından açıklanan 2026 yılı hububat alım fiyatlarının üreticinin beklentilerini karşılamadığını belirterek fiyatların yeniden değerlendirilmesi çağrısında bulundu.
TMO tarafından 2026 yılı için ekmeklik ve makarnalık buğday alım fiyatı ton başına 16 bin 500 TL, arpa alım fiyatı ise 12 bin 750 TL olarak açıklandı. Geçen yıla göre buğdayda yüzde 22,22, arpada ise yüzde 15,91 oranında artış yapılmasına rağmen Bucak Ziraat Odası, söz konusu artışların yükselen üretim maliyetlerinin gerisinde kaldığını savundu.
“Girdi Maliyetleri Çok Daha Fazla Arttı”
Bilal Özel, son bir yılda gübre, zirai ilaç, akaryakıt, tohum, işçilik ve biçerdöver ücretlerinde ciddi artışlar yaşandığını ifade etti.
Açıklamada, taban gübre fiyatlarında yaklaşık yüzde 63, üst gübrelerde yüzde 45 seviyesinde artış meydana geldiği, zirai ilaç ve hasat maliyetlerinin ise neredeyse iki katına çıktığı belirtildi. Bu nedenle açıklanan alım fiyatlarının sahadaki ekonomik gerçeklerle örtüşmediği vurgulandı.
“Çiftçinin Emeği Değerinin Altında Kalıyor”
Bucak Ziraat Odası, mevcut fiyatlarla çiftçinin bir yıllık emeğinin karşılığını almakta zorlandığını belirterek, üreticinin gelirinin enflasyon karşısında eridiğini savundu.
Açıklamada, üreticinin doğal afetler, kuraklık ve yüksek maliyetler gibi birçok risk altında üretim yaptığına dikkat çekilerek, tarımsal sürdürülebilirliğin sağlanabilmesi için üreticinin kazanç elde etmesinin zorunlu olduğu ifade edildi.
Kesintiler ve Vadeli Ödeme Eleştirisi
Ziraat Odası, TMO’nun açıkladığı fiyatların brüt rakamlar olduğuna dikkat çekerek, stopaj, müstahsil vergisi, borsa tescil ücretleri ve çeşitli kesintilerin ardından çiftçinin eline geçen tutarın daha da düştüğünü belirtti.
Ürün bedellerinin 45 gün vadeyle ödenmesinin de üreticiyi zor durumda bıraktığı ifade edilen açıklamada, hasat döneminde nakit ihtiyacı bulunan çiftçilerin borçlarını kapatabilmek için ürünlerini düşük fiyatlarla satmak zorunda kalabileceği kaydedildi.
Alım ve Satış Fiyatları Arasındaki Fark Dikkat Çekti
Bucak Ziraat Odası, TMO’nun hasat sonrası dönemde uygulayacağı satış fiyatlarına da dikkat çekti.
Açıklamaya göre TMO’nun 1 Ekim’den itibaren buğdayı 18 bin 500 TL, arpayı ise 14 bin TL’den satışa sunacağını duyurması, alım ve satış fiyatları arasındaki farkın tartışılmasına neden oldu. Oda yönetimi, kurumun kısa sürede öngördüğü fiyat artışının üreticiye verilen yıllık artış oranlarıyla çeliştiğini savundu.
“Üretici Kazanmazsa Gıda Güvenliği Tehlikeye Girer”
Bilal Özel, tarımsal üretimin sadece çiftçiyi değil, tüm toplumu ilgilendirdiğini belirterek üreticinin üretimden çekilmesinin uzun vadede gıda arzı ve fiyatları üzerinde olumsuz etkiler oluşturacağını söyledi.
Özel, genç nüfusun tarımdan uzaklaşmasının da sektör açısından önemli bir risk olduğunu vurgulayarak, buğday ve arpa üretiminin ülkenin gıda güvenliği açısından stratejik öneme sahip olduğunu ifade etti.
Bucak Ziraat Odası’nın Talepleri
Bucak Ziraat Odası, üreticilerin mağduriyetinin giderilmesi için şu talepleri sıraladı:
- Hububat alım fiyatlarının güncel maliyetler dikkate alınarak yeniden belirlenmesi,
- Buğday ve arpa için fark primi desteğinin yeniden uygulanması,
- Ürün bedellerinin ödenmesindeki 45 günlük vadenin kısaltılması.
Açıklamanın sonunda, TMO ve Tarım ve Orman Bakanlığı’na çağrıda bulunularak, çiftçinin üretimde kalmasını sağlayacak düzenlemelerin ivedilikle hayata geçirilmesi istendi.